{"id":11325,"date":"2024-11-11T09:16:51","date_gmt":"2024-11-11T08:16:51","guid":{"rendered":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/?p=11325"},"modified":"2024-11-12T09:18:47","modified_gmt":"2024-11-12T08:18:47","slug":"106-rocznica-odzyskania-przez-polske-niepodleglosci","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/2024\/11\/11\/106-rocznica-odzyskania-przez-polske-niepodleglosci\/","title":{"rendered":"106 rocznica odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-media-text is-stacked-on-mobile\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"431\" height=\"626\" src=\"http:\/\/mzs7krosno.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/image-5.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-11326 size-full\" srcset=\"http:\/\/mzs7krosno.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/image-5.png 431w, http:\/\/mzs7krosno.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/image-5-207x300.png 207w, http:\/\/mzs7krosno.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/image-5-74x108.png 74w\" sizes=\"auto, (max-width: 431px) 100vw, 431px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>\u201eOpowiedz nam moja ojczyzno<br>Jak matka dzieciom ciekawym<br>O latach znaczonych blizn\u0105<br>Na wiekach chwa\u0142y i s\u0142awy<br>O wojach Mieszka nam powiedz<br>O s\u0142upach nad odr\u0105 stawianych<br>Niech niesie twoj\u0105 opowie\u015b\u0107<br>Wiatr halny i morskie szkwa\u0142y.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Janusz Szczepkowski<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<!--more czytaj dalej-->\n\n\n\n<p>11 listopada 1918 roku, po 123 latach nieobecno\u015bci na mapach politycznych Europy, Polska odzyska\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107. Sta\u0142o si\u0119 to g\u0142\u00f3wnie dzi\u0119ki wytrwa\u0142o\u015bci i ofiarno\u015bci aktywnej cz\u0119\u015bci polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3re w okresie niewoli przekazywa\u0142o nowym generacjom m\u0142odych Polak\u00f3w przywi\u0105zanie do j\u0119zyka i kultury narodowej. W latach pierwszej wojny \u015bwiatowej (1914-1918) wyst\u0105pi\u0142y sprzyjaj\u0105ce okoliczno\u015bci dla sprawy polskiej. Zaborcy Polski stan\u0119li w\u00f3wczas naprzeciwko siebie, \u0142ami\u0105c sw\u0105 dotychczasow\u0105 solidarno\u015b\u0107 w kwestii polskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Mimo trwaj\u0105cej ponad sto lat niewoli, krwawo st\u0142umionych powsta\u0144 narodowych, represji politycznych, zsy\u0142ek na Syberi\u0119, nasilaj\u0105cej si\u0119 polityki rusyfikacji i germanizacji na prze\u0142omie XIX i XX wieku, Polacy nie porzucili marze\u0144 o odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci. Na r\u00f3\u017cne sposoby polskie elity stara\u0142y si\u0119 zaszczepi\u0107 w\u015br\u00f3d ch\u0142op\u00f3w i robotnik\u00f3w polsk\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 narodow\u0105, rozwijaj\u0105c r\u00f3\u017cnorodne formy samokszta\u0142cenia i staraj\u0105c si\u0119 broni\u0107 j\u0119zyka polskiego w szkolnictwie. Centrum polskiego \u017cycia narodowego sta\u0142a si\u0119 ciesz\u0105ca si\u0119 od lat 60. XIX w. szerok\u0105 autonomi\u0105 polityczn\u0105 Galicja. Tam schronienie znajdowali \u015bcigani w zaborze rosyjskim aktywi\u015bci, dzia\u0142a\u0142y swobodnie polskie partie polityczne, a w szkolnictwie, administracji i s\u0105downictwie u\u017cywano j\u0119zyka polskiego. Hucznie obchodzono tu polskie \u015bwi\u0119ta narodowe takie jak rocznice wybuchu powsta\u0144 narodowych czy ustanowienia konstytucji 3 Maja.<\/p>\n\n\n\n<p>Latem 1914 r., u progu rozpoczynaj\u0105cej si\u0119 wojny, Polacy stan\u0119li przed dylematem, po kt\u00f3rej stronie konfliktu si\u0119 opowiedzie\u0107. Dla setek tysi\u0119cy Polak\u00f3w zmobilizowanych do armii pa\u0144stw zaborczych wojna mia\u0142a charakter bratob\u00f3jczy. Poza tym same dzia\u0142ania wojenne przyczyni\u0142y si\u0119 do ogromnych zniszcze\u0144 materialnych, a setki tysi\u0119cy os\u00f3b zmusi\u0142y do opuszczenia swych domostw w charakterze uchod\u017ac\u00f3w wojennych.<\/p>\n\n\n\n<p>Mimo trudno\u015bci, dylemat\u00f3w moralnych, Polacy chwycili za bro\u0144, aby zademonstrowa\u0107 \u015bwiatu swe prawa do w\u0142asnego pa\u0144stwa. 6 sierpnia 1914 r. na czele kompanii kadrowej J\u00f3zef Pi\u0142sudski przekroczy\u0142 granic\u0119 austriacko-rosyjsk\u0105, z broni\u0105 w r\u0119ku wkraczaj\u0105c na teren zaboru rosyjskiego. Wkr\u00f3tce zacz\u0119to w Galicji formowa\u0107 Legiony Polskie. W ci\u0105gu roku rozros\u0142y si\u0119 one do trzech brygad, licz\u0105cych \u0142\u0105cznie 20-25 tys. \u017co\u0142nierzy. Dow\u00f3dztwo pierwszej z nich obj\u0105\u0142 J\u00f3zef Pi\u0142sudski. W latach 1914-1916 Legiony walczy\u0142y m.in. w Ma\u0142opolsce, Karpatach Wschodnich, na Lubelszczy\u017anie i na Wo\u0142yniu.<\/p>\n\n\n\n<p>Gdy w pa\u017adzierniku i listopadzie ko\u0144czy\u0142a si\u0119 wojna na Zachodzie i nast\u0105pi\u0142 rozpad Austro-W\u0119gier, Polacy przyst\u0105pili do rozbrajania okupant\u00f3w i tworzenia niezale\u017cnych instytucji pa\u0144stwowych. Uwolniony przez Niemc\u00f3w J\u00f3zef Pi\u0142sudski po przyje\u017adzie do Warszawy, 11 listopada 1918 r. przej\u0105\u0142 z r\u0105k Rady Regencyjnej pe\u0142ni\u0119 w\u0142adzy cywilnej i wojskowej przyjmuj\u0105c funkcj\u0119 Naczelnika Pa\u0144stwa. Rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 nowy etap w historii Polski. \/Za: dr hab. Piotr Szlant\u0105\/<\/p>\n\n\n\n<p>Dzi\u015b, kiedy jeste\u015bmy wolni i mo\u017cemy dumnie rozwiesza\u0107 bia\u0142o-czerwon\u0105,nie mo\u017cemy zapomnie\u0107 o tych, kt\u00f3rzy nam wolno\u015b\u0107 ofiarowali.<\/p>\n\n\n\n<p>El\u017cbieta Misiak-Gancarz<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201eOpowiedz nam moja ojczyznoJak matka dzieciom ciekawymO latach znaczonych blizn\u0105Na wiekach chwa\u0142y i s\u0142awyO wojach Mieszka nam powiedzO s\u0142upach nad odr\u0105 stawianychNiech niesie twoj\u0105 opowie\u015b\u0107Wiatr halny i morskie szkwa\u0142y.\u201d Janusz Szczepkowski<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-11325","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11325","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11325"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11325\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11327,"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11325\/revisions\/11327"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11325"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11325"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/mzs7krosno.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11325"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}